Een Wereldexpo is hét middel bij uitstek om je als land te profileren. Een portie Belgium-branding mag dan ook niet ontbreken op de Wereldtentoonstelling van Shanghai in 2010. Voormalig minister Leo Delcroix leidt de organisatie van het Belgische paviljoen in goede banen. “Met een dosis creativiteit en een gezonde voeling met het Chinese wereldbeeld ben je al een heel eind op weg. Dan kun je met beperkte middelen heel wat bereiken. Ik heb dan ook de ambitie om in de top-10 van de meest gesmaakte paviljoenen te eindigen.” Een gesprek over ons land als kleine speler van formaat. Vragende partij
Leo Delcroix onderstreept het belang van de Belgische en Vlaamse aanwezigheid op de expo. “Stel je voor dat we afwezig bleven, dan zou de reputatieschade groot zijn. Heel wat Vlaamse bedrijven streken als pioniers van de industriële ontwikkeling neer in China. Het regime is erg gehecht aan de trouw van haar partners. Wegblijven zou negatieve signalen kunnen veroorzaken en de handelsrelaties onder druk zetten. Vergeet ook niet dat de ondernemingen vragende partij waren voor deelname. De Shanghairegio is dan ook ontzettend belangrijk voor de Vlaamse economie.” Bedrijfsleiders en de Vlaams-Chinese Kamer van Koophandel verklaarden nadrukkelijk dat een deelname van Vlaanderen erg belangrijk is. Bovendien valt de expo tijdens het Belgische voorzitterschap van de Europese Unie: geen onbelangrijk detail!
“Ik wil dat de Chinezen en de bezoekers in het algemeen iets opsteken van België, dat hun opvatting verandert en dat het plaatje kleur krijgt: de link met Europa, het aangename Bourgondisch leven, maar ook de knowhow en expertise die ons land rijk is. ‘Here we are’, mogen we best eens luidop roepen. Het paviljoen is daartoe in goede handen. De joint-venture Shanghai 2010.be, bestaande uit Interbuild en Realys Group, won de wedstrijd voor het ontwerp en de realisatie van het Belgische en Europese paviljoen. Interbuild is hiermee niet aan zijn proefstuk toe: het realiseerde reeds het paviljoen in Hannover. Door zijn ervaring op de Chinese markt en in de vestiging te Shanghai, zorgde projectmanager Realys Group voor de lokale verankering. Binnen de joint-venture is Conix Architects verantwoordelijk voor het ontwerp van het paviljoen.
Goesting op kleine voet
“Ons paviljoen is niet het meest opzienbarende gebouw, maar met een reuzengrote hersencel hebben we wel een blikvanger van jewelste. Met beperkte middelen bouwen we een efficiënt gebouw. Onze ecologische voetafdruk is klein. Het Belgische bedrijf Enfinity plaatst zonnepanelen op het dak, die onder meer onze keuken CO² vrij maken. Met veel recupereerbare materialen spelen we in op het thema van de expo: ‘Better City, Better Life’. Het kan een schoenendoos lijken, maar nu reeds is er in China belangstelling om het pand na afloop te kopen. Het multifunctionele karakter mag daar niet vreemd aan zijn: bescheiden langs de buitenzijde, maar slim binnenin.”
“Het paviljoen heeft een dubbele benadering: met allereerst onze hightech, focussen we op knappe bedrijven, kennisinstellingen, universiteiten,… die alle meedenken over de urbanisatie en leefbaarheid van onze verstedelijkte planeet. Met goesting onthullen we daarnaast ook de Bourgondische ziel van ons land. Het liefhebben van het pure leven werkt aanstekelijk. Je verwacht het niet van een gemiddelde Chinees, maar hij is een genieter van aard, houdt van lekker eten en drinken. Met teasers (lokaas???) als chocolade, diamanten en bier krijgen we de Chinezen zeker rond de tafel. Authentieke genieters zullen de weg wel vinden: ook deze lekkere ‘dingen des levens’ bepalen de leefbaarheid van onze planeet. Ons land is een echte smaakmaker. Zo zal de wereld ons leren kennen.”
Europese kaart
“Het vooruitgangsideaal kleurt de Wereldexpo. Dat was vroeger zo en zo zal het ook in Shanghai zijn. In die zin heeft het Belgische paviljoen een link met Expo ’58. Destijds was het Atomium hét symbool als structuur van de materie. Het was het startsein van de gouden jaren ’60, van een nieuwe positieve wereld. Hetzelfde gevoel overheerst vandaag in Shanghai, dat een ongebreideld optimisme uitstraalt. Dat wij amper 50 jaar later met de structuur van een hersencel naar buiten treden, onderstreept de wereldwijde vooruitgang.” “De expo is mij dunkt hét wereldforum om Vlaanderen en België als toegangspoort tot Europa in de kijker te plaatsen. Het neuron evoceert niet alleen de artistieke en technologische rijkdom van België, maar ook zijn rol als één van Europa’s belangrijkste kruispunten. We positioneren ons graag als het hart van Europa. Nu kunnen we dat ook aantonen. Daarom is het zo belangrijk dat de Europese Unie zich associeerde met het Belgische paviljoen. Het Europese prestige van ons land in China wordt hierdoor versterkt. Een ambitieus plan misstond dus niet. China wil er ook, koste wat het kost, hét evenement van het jaar van maken. Zelfs aan Shanghai, waar de torens, symbolisch al tot aan de hemel reiken, geeft dit een gigantische boost. Ik ben trots dat ons land zich hier kan profileren.”
Regionale invulling Leo Delcroix is de operationele verantwoordelijke en dat gaat heel ver. “Zo heb ik hier een catalogus met potten en pannen liggen, voor het restaurant in het paviljoen, allemaal van Belgische makelij natuurlijk. Het is een wedloop tegen de tijd. Midden november plaatsten we de meiboom op het gebouw en vierden de roof topping ceremony. Intussen wordt koortsachtig gewerkt aan de interieurinrichting en scenografie. En aan de drie blikvangers natuurlijk: Het Belgian Beer Café, de Chocolate Corner en de Diamond Corner. Het Belgische paviljoen is een echte kmo: niet minder dan 300 mensen zullen we tewerkstellen, waarvan éénderde Belgen en voor het overige Chinezen. Zij staan onder leiding van directeur Myriam Koks, de echtgenote van FIT-vertegenwoordiger Kris Put. Zelf zal ik er ongeveer tweederde van mijn tijd doorbrengen. Het is mijn opdracht om een goed evenwicht te vinden tussen de regio’s en ze herkenbaar te plaatsen. Het accent ligt op het regionale. Geen aftands Belgisch imago; de drie deelstaten vormen samen de taart, waar we dan een Belgische saus over gieten. Want hoewel de chocoladebranche eerder Vlaams is, spreken we over Belgian Chocolates en looft elkeen de Belgian Diamonds, ook al zijn het Antwerpse bedrijven. België is een interessante merknaam en die moeten we gebruiken.”
“Inhoudelijk wordt het programma ingekleurd door de regio’s. Flanders Investment & Trade is voor Vlaanderen aan zet en ziet het ruim: zo organiseert het tijdens de Expo een multisectorale handelsmissie, waarbij het de steden Nanjing en Hangzhou bezoekt. Het eindigt in schoonheid op de Vlaamse Dag in Shanghai, op 24 mei. En elke dag staat er wel iets op het programma. Als aanvulling op het Belgische paviljoen worden in het centrum van Shanghai een aantal culturele evenementen opgezet. Het streven is een divers beeld te schetsen van ons land. De partners in het paviljoen zullen een eerder economische invulling geven aan de scenografie. Maar willen we ons land als innovatief en creatief voorstellen, dan kunnen we niet voorbij aan cultuur.”
Langdurige connecties
“Nieuw is dat je ook een virtueel bezoek kan brengen aan de paviljoenen die zich inschreven voor het expo online project, waaronder ons land. Je kan echt diep het paviljoen binnendringen en kennismaken met vlaggenschepen als Barco en Bekaert, maar ook vele kleinere bedrijven die mee op de kar sprongen. Uiteraard richten we ons vooral op de fysieke bezoekers die van heinde en verre zullen afreizen naar Shanghai, al vergeten we ook de ruime Belgische expatgemeenschap in Shanghai niet. Ongeveer 1.100 landgenoten verblijven in Shanghai. Tijdens de voorstelling van het paviljoen tekenden er 600 present. We willen een zo groot mogelijk draagvlak creëren. Je mag de rol van de Vlamingen in Shanghai ook niet onderschatten. Zij zijn erg belangrijke ambassadeurs. Ik verwacht dat er dankzij onze aanwezigheid nieuwe en langdurige connecties ontstaan tussen ons land en China. Ik hoop dat banden groeien die zonder de expo nooit een kans op slagen hadden. En ik verlang dat wij uiteindelijk ons paviljoen elders kunnen neerplanten en eventueel zelfs een aantal kopieën kunnen maken. Zodat België een echte voetafdruk achterlaat, maar dan wel een die het milieu waardeert.”
Gezellig groen en inventief
Vragende partij
Langdurige connecties
