NUTTIGE
INFORMATIE
Auteur Werner Niemegeers is advocaat aan de balie van Gent
Info via: www.consulta.be
Info over de DOSZ op www.dosz.be |
|
|
DE SITUATIE IS COMPLEX, MAARKAN HET BEST INGEDEELD WORDEN OP GROND VAN ENKELE GEOGRAFISCHE KRACHTLIJNEN.
Voor wie binnen de Europese Economische Ruimte (de EER) werkt zijn er internationale afspraken gemaakt op het vlak van de sociale zekerheid. Op die manier blijft men in België verzekerd voor een termijn die in de internationale overeenkomst is opgenomen.
Buiten de EER moet er nagegaan worden of er afspraken bestaan tussen het land van tewerkstelling en België. Is er geen akkoord tussen België en het land waar men gaat werken dan kan men als expat gedurende een periode van maximaal één jaar aangesloten blijven in België. Bij het verstrijken van die periode wordt men aan zijn lot overgelaten. Dit is ook het geval indien de periode van dekking verstrijkt als het gaat om landen met een akkoord.
ALTIJD BEPERKT IN DE TIJD
Op te merken valt dat voor wie in het buitenland werkt de periode van dekking in de sociale zekerheid altijd beperkt is in de tijd. Na het verstrijken van die periode moet men als expat zelf instaan voor het behoud van sociale rechten of anders valt men zonder vangnet.
De oplossing voor mensen die niet meer gedekt worden door de Belgische sociale zekerheid bestaat erin dat zij zich privé verzekeren bij een private verzekeringsmaatschappij of bij de DOSZ (de Dienst Overzeese Sociale Zekerheid). Vooral bij deze laatste overheidsinstelling is een totaalpakket voorhanden.
Want, het moet gezegd: de DOSZ dankt vooral zijn bestaansreden aan het gebrek aan interesse vanuit de privé om de expats te verzekeren. Vandaar dat de Belgische overheid een totaalpakket heeft proberen samenstellen voor mensen die buiten Europa gaan werken. Toegegeven, er zijn wel twee belangrijke leemtes : nl. er wordt niet voorzien in een werkloosheidsuitkering, noch in de uitbetaling van kindergeld.
Er is daarnaast nog één belangrijk element dat moet aangestipt worden: de aansluiting bij de DOSZ is geheel vrijblijvend. Dit in tegenstelling met de aansluiting bij de algemene Belgische sociale zekerheid, die wettelijk verplicht is.
En hoewel de DOSZ voor Vlamingen in de Wereld geen onbekende is; komt de Bart Matheï van de DOSZ tot de vaststelling dat er nog altijd veel mensen naar het buitenland vertrekken zonder zich te realiseren dat men er na verloop van tijd zijn sociale rechten kan verliezen.
GEOGRAFISCHE VERSCHILLEN
Hoewel er volgens Bart Matheï toch nog voldoende aandacht wordt besteed aan de verzekering van medische kosten blijft het probleem bestaan dat er sommige privé verzekeraars geen dekking aanbieden van medische kosten in de Verenigde Staten en Canada. Niet in het minst omdat er daar torenhoge medische rekeningen worden voorgeschoteld. In Europa is het allemaal veel strenger geregeld en is de kans minder groot dat de medische kosten de pan uitswingen.
De dekking van de sociale zekerheid in het algemeen en de medische kosten in het bijzonder is vaak dus afhankelijk van het land van bestemming. Het land van bestemming speelt een doorslaggevende rol om al dan niet een verzekering te krijgen. Zo vormen de hoge medische kosten in Noord-Amerika een belangrijk struikelblok. In Zwart-Arfrika stuiten we dan weer op een belangrijk probleem van communicatie met de verzekeraar. Het ontbreken van communicatiemiddelen maakt het vaak onmogelijk voor de betrokkene om zijn verzekeraar of de DOSZ in te lichten i.g.v. hospitalisatie of de noodzaak van een dringende medische tussenkomst. In andere delen van de wereld kan de langzaam werkende administratie dan weer een belangrijk obstakel vormen voor een vlotte dienstverlening.
Veronderstel nu even dat er iemand wordt gehospitaliseerd in de bush (als daar al een ziekenhuis is). In principe moet de betrokkene zelf de kosten betalen. Nadien krijgt hij die kosten van de DOSZ terugbetaald. In uitzonderlijke omstandigheden kan de DOSZ een betalingsverbintenis opsturen zodat de betrokkene niet al te veel zelf moet pré-financieren.
Wanneer al die moeilijkheden op een rijtje worden gezet kan men bijna niet anders dan besluiten dat het in elk geval aangewezen is om voor een multinational of een grote KMO in het buitenland te gaan werken. Vaak is het zo dat er vanuit het bedrijf een spaarpotje wordt voorzien voor alle lasten die expat in het buitenland zou moeten dragen. Die mensen kunnen met een gerust hart vertrekken. In hun geval springt de werkgever bij voor wat de verzekering niet terugbetaalt.
Zelfstandigen moeten natuurlijk overal zelf aan denken. Zij willen vaak zo min mogelijk spenderen aan een verzekering. Maar, als er iets gebeurt zitten zij met serieuze kosten.
KIEZEN VOOR EEN SOCIAAL VANGNET
Mensen die vertrekken zijn meestal bezorgd over de medische kosten. Minder aandacht wordt besteed aan problemen van langdurige ziekte en invaliditeit en het inkomensverlies dat daarmee gepaard zou kunnen gaan. Het minst aandacht wordt besteed aan de pensioenopbouw. Dat is ook allemaal niet zo verwonderlijk aangezien het vaak jonge mensen zijn die vertrekken en zij zijn tijdens hun actieve loopbaan in België tot op de dag van hun vertrek eigenlijk alleen maar in contact geweest met hun mutualiteit voor de terugbetaling van ziektekosten.
Ondanks het feit dat er veel bankverzekeraars zijn blijft de constatie dat er een grote kloof bestaat voor de expats. Voor een expat blijft het moeilijk om zijn pensioen op te bouwen en zijn medische kosten te verzekeren.
Vandaar de aanbeveling om ervoor te zorgen dat alles in orde is op sociaal vlak zodat men niet met hangende pootjes moet terugkomen i.g.v. een onvoorziene tegenslag.
Werner Niemegeers
Publicatiedatum: 14/09/06
/
