NUTTIGE INFORMATIE Wie Dr. Christophe Braet wil bereiken, kan dit via christophe_braet@yahoo.com

VAN INDUSTRIEEL INGENIEUR
TOT DOCTOR IN DE BIOCHEMIE
Galway is een stad van 75.000 inwoners in het westen van Ierland, nabij de Atlantische Oceaan. Het weer is er natter, de natuur ruiger en de mentaliteit neigt er meer naar het parochiale, maar Christophe vond er de carrièremogelijkheden die hij zocht. Hij was er ooit één keer op reis geweest toen hij er een labo bezocht dat hem enorm beviel. “De universiteit van Galway is een prachtig instituut en ze doen er erg goed onderzoek. Zonder veel aarzelen, besloot ik met pak en zak de westkust van Ierland op te zoeken om er aan mijn doctoraat te werken. Ik ben er eerder toevallig verzeild geraakt en zit er nu nog.” Als u dit leest heeft Christophe, amper dertig jaar jong, zelfs al een postdoctoraat achter de rug. Maar het begon natuurlijk allemaal nog eerder.
Na zijn studies tot industrieel ingenieur aan de Hogeschool Gent, kon hij dankzij zijn uitmuntende studieresultaten onmiddellijk als onderzoeker aan de Universiteit Gent beginnen. Op zich al niet alledaags dat men in België toegang krijgt tot een universitair onderzoekscentrum met een hogeschooldiploma. Anderhalf jaar heeft hij dat gedaan, waaronder twee maanden onderzoekswerk in de microbiologie aan de gerenomeerde Universiteit van Stellenbosch, Zuid-Afrika. Hij heeft de smaak van het buitenland te pakken en wanneer hij de deur van de Gentse universiteit achter zich sluit, ligt de wereld aan zijn voeten en begint zijn carrière over de landsgrenzen heen. “In Galway kreeg ik de kans om mij verder te ontwikkelen. De applicatie om er mijn doctoraat te doen, verliep erg soepel. Ik had al enkele wetenschappelijke publicaties en mijn studies waren erg goed. Op Ierse kosten ben ik onmiddellijk mogen beginnen aan mijn doctoraat, zonder voorafgaande test.”
”Dat dit kon, was een openbaring voor mij. In België hebben industrieel ingenieurs het erg moeilijk om academisch iets te bewijzen. Men zou wel een doctoraatsexamen kunnen afleggen, maar om toegelaten te worden, moet je wel eerst een transitiejaar en een soort van doctoraatstest afleggen. Hier in Ierland of stel dat ik van hieruit naar Oxford of Cambridge wil, geeft dat minder problemen. Voor deze instellingen zijn het cv, de publicaties en studieresultaten belangrijker. Op basis van mijn ervaring in het biochemisch lab in Gent en mijn publicaties ben ik dus aanvaard.”

HET VIB BIEDT PERSPECTIEF
“Ondanks de Bologna-akkoorden is men in België niet zo scheutig om buitenlandse diploma’s te homologeren. Stel dat je van een gerenommeerde Roemeense universiteit komt, begin er maar eens aan. Ons land is dan ook al enkele malen gesanctioneerd inzake de herkenning van diploma’s. Niet-Belgische universiteiten bekijken het meestal zoals de industrie: stel dat je dertig troeven moet hebben en jij kan 80% van die vacature invullen, dan ben jij hun man. Om een concreet voorbeeld te geven: twee van mijn collega’s geraken zonder probleem in Cambridge University, waar de competitie toch net iets groter is dan in Gent. Je geraakt van Galway in Cambridge maar niet van Galway naar Gent. Het wordt in Vlaanderen hoog tijd om de oogkleppen af te werpen en eens in de spiegel te kijken. Vlaanderen werkt afstompend naar talent toe. Wat ik hier bereikt heb, had ik in Vlaanderen waarschijnlijk nooit kunnen doen”, bekent de Bruggeling.
“Ik hou van België en zou er eventueel met mijn Ierse vriendin graag wonen. Maar terugkomen om uiteindelijk werkloos te zijn of om als laborant te werken? Zo groot is de liefde nu ook weer niet. Het VIB (Vlaams Interuniversitair Instituut voor Biotechnologie), waar ik ongelooflijk pro voor ben, doet ongelooflijk goed werk en lijkt steeds meer te groeien. Met meer middelen in de toekomst biedt het een geweldig perspectief. In Galway heeft ons labo een zeer hoog budget en zou voor veel Belgische labo’s utopisch zijn. In Ierland pompt de overheid momenteel zoveel geld in onderzoek dat wanneer je een project indient, je dit vrijwel onmiddellijk gefinancierd krijgt. In België moet je echt wel vechten om jouw fondsen bijeen te krijgen. Daardoor kan ons land moeilijk postdocs aantrekken en wordt het eerder een productie- dan een onderzoeksland. In ons labo in Galway zijn een twintigtal internationale postdocs aan het werk, wat een enorm budget vraagt. Het maakt er op wereldvlak een aantrekkelijke locatie van. Onlangs werd een nieuwe professor uit San Diego aangesteld die zijn eigen cash meebracht, niet minder dan vijf miljoen euro.”
“Voor een land dat maar zo groot is als België is buitenlandse samenwerking een must. Als Leuven, Brussel, Antwerpen en Gent aan één zeel trekken, kan het een entiteit vormen binnen Europa. Een begrip, waarmee we echt in concurrentie kunnen treden met andere landen. Als het in Ierland kan, waarom dan niet in België? Het Ierse fenomeen is nieuw hé, het kende pas het jongste decennium een enorme opgang. Alle égards dus voor het VIB, maar geef het alstublieft meer middelen op zeer korte termijn”, pleit Christophe, die het als dé enige oplossing ziet om een leegloop uit België te voorkomen.

MEER VOLLEDIGE PERSOON
Christophe heeft in Galway kansen gekregen, die Vlaamse universiteiten hem hoogstwaarschijnlijk zouden onthouden hebben. Het maakt er zijn prestatie niet minder mooi om. “Ik ga niet zeggen dat mijn ervaringen mij tot een betere persoon gemaakt hebben, maar iedereen met buitenlandse ervaring zal volop beamen dat het wel een completere persoon van je maakt. Als je jong bent, wil je uitdagingen aangaan en soms zelfs mislukken om toch net iets anders te bereiken. Het is en blijft een hobbelige weg met hindernissen, maar als je die weet te nemen, geeft dat voldoening. Het is niet altijd makkelijk geweest, maar uiteindelijk ga ik om de zes à zeven weken naar België voor een weekend of komen er vrienden naar Ierland. Er zijn geen afstanden meer binnen Europa hé. Soms vertrek ik zaterdagochtend en ben ik zondagavond alweer terug. Gewoon een dagje Brugge, wat shoppen en met vrienden iets drinken is voldoende.”

ONCOLOGIE
“Christophe is niet bewust geëmigreerd, maar het leefde toch altijd om naar het buitenland te gaan. Hij trok naar Galway om vier jaar aan zijn doctoraat te werken, maar nu hij er nieuwe kansen krijgt, ziet hij niet in waarom hij ze niet zou grijpen. Geregeld heeft hij trouwens nog de kans om een zijweggetje in te slaan, om nieuwe horizonten te verkennen. “Dankzij een samenwerkingsakkoord tussen de universiteiten van Gent, Galway en Santiago de Chile, werd ik uitgenodigd door de laatste en heb ik er een drietal maanden gewerkt. Dat beviel mij ook fantastisch goed. Na mijn doctoraat was ik ook een tijdlang aan de universiteit van Newcastle verbonden en werkte ik in Dublin even voor een biochemisch bedrijf.” Dan kreeg Christophe een nieuwe kans in weer een totaal andere branche, namelijk de oncogenese of kankeronderzoek. Dat werd het onderwerp van zijn post-doctoraat, opnieuw aan de universiteit van Galway.”
Sommige mensen spreken mij wel eens aan over het vreemde parcours dat ik heb afgelegd, maar ik ben er perfect gelukkig mee. Wat ik vandaag doe, heeft in sé niets meer te maken met de ingenieurswereld, maar ik heb die keuze gemaakt zonder er al te veel over na te denken. Moest ik het kunnen herdoen, zou ik misschien wel voor farmacie kiezen. Ik ben daar vandaag veel meer mee bezig omdat oncogenese veel te maken heeft met het uittesten van farmaceutische producten. Maar ja, je weet soms pas na tien jaar welke jouw interessegebieden zijn”, geeft Christophe toe.
Welke weg zijn carrière uiteindelijk echt zal inslaan, weet hij nog niet. Misschien doet hij met zijn vriendin binnen afzienbare termijn wel een andere bestemming aan. “Waarschijnlijk wel binnen Europa, want de States spreken me niet onmiddellijk aan. Het zal wellicht wel een vooroordeel zijn, maar het leeft ook bij mijn vriendin. Zij is werkzaam bij Yahoo en zou perfect in Amerika aan de slag kunnen. Neen dan eerder Parijs of terug België als we samen een goede functie vinden. We zijn samen al op zoek naar nieuwe boeiende functies. Dus wie weet waar we binnenkort terechtkomen. We staan open voor een nieuw avontuur!’
“Het reizen binnen Europa als onderzoeker is fiscaal wel aantrekkelijk. Heb je een contract van minder dan twee jaar, dan ben je vrijgesteld van taxatie en ontvang je dus je brutoloon. Een incentive is dat om onderzoekers niet de plas over te jagen en een stimulans om binnen de EU te reizen. Misschien moet ik zelf maar een onderzoekslabo uit de grond stampen. De Ierse overheid staat momenteel erg positief tegenover jonge ondernemers die onderzoek willen doen. Er is blijkbaar veel geld voorhanden en goed doordachte ideeën worden probleemloos gesteund. Maar ik denk dat ik het lef nog niet heb. Ik zou het wel graag doen binnen enkele jaren. Met twee collega’s heb ik op het punt gestaan om een klein biotechnologisch bedrijf op te starten. We zouden hetzelfde doen als we nu doen, maar er een productief product van te maken. Moeilijk kan het niet zijn, want de markt is helemaal nog niet verzadigd. Als je het juiste concept en product hebt, kwaliteit levert, en je kan produceren tegen een fractie van de prijs van de grote bedrijven, dan is het mogelijk om competitief te zijn op de markt. Momenteel is er geen enkel EU-land dat zo gunstig is als Ierland. In België zou ik zelfs niet weten hoe eraan te beginnen”, lacht Christophe terwijl hij van zijn Belgische gerstenat nipt.

DIALECT ALS CULTURELE ERFENIS
De biomedische sector is niet de enige die bloeit in Ierland. Ook de IT- en geneesmiddelenbrache scheren hoge toppen. Als Ier kan je daar toch alleen maar trots op zijn, wetende van waar je kwam in de jaren ’80. Nu hoop ik dat het zo blijft, want u weet ook hoe snel een bedrijf van plaats verandert tegenwoordig. De meeste mensen in Europa weten ook niet hoe goed Ierland het momenteel doet. In Ierland wordt er over de Celtic Tiger gesproken, maar het is eigenlijk al Celtic Tiger 2 omdat het de tweede boom is in enkele jaren tijd. Grafton Street in Dublin staat in de top 5 van de duurste straten ter wereld. Het is duurder dan Broadway. Dat zegt genoeg denk ik. Onlangs ging er een handtassenzaak open, waar je tussen de 1000 en de 10.000 euro voor een exemplaar neertelt. Maar de vrouwen stonden in rijen aan te schuiven. Dat toont aan hoeveel cash er is.”
Galway kan bij Christophe op meer bijval rekenen dan Dublin. Het is de grootste stad van het gelijknamige graafschap en de snelst groeiende stad van Ierland, maar nog geenszins te vergelijken met Dublin. Voor sommigen is het dé culturele hoofdstad van Ierland. Het is een compacte stad met heel wat schilderachtige landschappen in de omgeving. “Omdat een derde tot de helft van alle Ieren in Dublin woont, kom je daarbuiten echt in een andere wereld. Nu niet in Galway natuurlijk, maar op het platteland kom je nog echt maar één huis tegen om de zoveel kilometer. Het levensritme is er slechts een fractie van in Dublin. Galway gaat meer de richting van Dublin uit, maar de kwaliteit van het leven is er nog groter.”
Hoewel zijn sociaal zwaartepunt ook naar Galway verplaatst is, houdt Christophe nog nauw contact met België, hij gaat af en toe een weekend over en weer en leest De Standaard Online. “Lezen en spreken gaat erg vlot, maar het schrijven wordt al wat moeilijker. Mijn Brugs is trouwens nog perfect. Soms zit er wel een woord Gents tussen, maar dat verwijst naar mijn Gentse periode. Ik probeer doelbewust mijn dialect op peil te houden, ik zie het vooral als een culturele erfenis. In het secundair onderwijs probeerde men leerlingen die dialect spraken als minderwaardig af te schepen. Ik vind dat de grootste nonsens en wil die discussie meteen aangaan. Ik heb veel respect voor mensen die beide onder controle hebben. Het is een erfenis en daar mag je best trots op zijn.”



Koen Van der Schaeghe

Publicatiedatum: 27/07/06
                                                             

Vertel je vriend/vriendin over dit artikel

Zijn/haar naam:      Zijn/haar email:

Jouw naam:                  Jouw email: