Niet alleen brandweermannen, ook brandweerwagens kunnen op pensioen gaan. Vele Vlamingen trekken voor hun pensioen naar het buitenland, en sommige brandweerwagens doen hetzelfde. Maar deze brandweerwagen blijft actief, al is het in Paihuano in plaats van Vilvoorde. Kapitein Bert Heylen van de Vilvoordse Brandweer legt uit hoe alles in zijn werk ging.
"Wij hadden een voertuig dat buiten dienst werd gesteld en te koop werd aangeboden. Onder de vragers zaten mensen van Chili. De Chilenen vroegen of zij over dat voertuig konden beschikken. Van het een kwam het ander, en zo zijn we in Chili beland. Wij hebben niet gezegd: ,,We gaan naar Chili'', het is een beetje omgekeerd gegaan."
Het is al de 22ste Belgische brandweerwagen die vanuit ons land naar Chili gaat. Heeft Vilvoorde er al eerder gestuurd?
Nee, wij zelf niet. De man die zich daar mee bezighoudt, is een man die eigenlijk wel in België, in Antwerpen, werkt en woont, maar zijn roots heeft in Chili. Hij is daar geboren, heeft een Chileense moeder. Hij opperde het idee om oude brandweerwagens, die in België afgeschreven zijn, op te kopen en die te verzenden naar Chili. Het grote verschil is dat herstellingskosten, en dan hoofdzakelijk personeelskosten, hier in West-Europa enorm duur zijn, waar deze in Chili spotgoedkoop zijn. Ze kunnen het zich in Chili, bij wijze van spreken, veroorloven om de hele dag op een vijs te veilen om ze proper te krijgen. Een herstelling kan daar, in tegenstelling tot hier, wel rendabel zijn.
In welke staat verkeert die brandweerwagen nu?
Het voertuig rijdt en werkt nog steeds. De reden van buitendienststelling is eigenlijk vrij banaal. Ten eerste is het voertuig al bijna 30 jaar oud en ten tweede was door een ongeval de voorruit stuk geraakt. We hebben nog geprobeerd om een voorruit te vinden, maar voor een 30 jaar oude wagen zijn wisselstukken moeilijk te vinden. Onze zoektocht bracht ons tot in Engeland,, waar ze het merk Dodge nog maken. Door omstandigheden is de bestelde ruit onderweg beschadigd geraakt en is ze uiteindelijk nooit hier geraakt. Momenteel zit er een plexieruit in de brandweerwagen. Maar onze wetgeving gebiedt glazen voorruiten In Chili is het minder belangrijk of die ruit nu van gewoon glas, of van plexieglas. Ik denk zelfs dat de Chileense wet plexieglas toelaat. Papa 303, zoals de wagen in ons jargon wordt genoemd, verkeert in goede en, mits een paar herstellingswerken, zelfs in perfecte staat.
Hebben jullie plannen om nog afgeschreven voertuigen naar Zuid-Amerika te sturen?
Wat niet is, kan nog komen. Ik ga ervan uit dat hiermee een aanzet gegeven is. De kans bestaat dat ook in de toekomst onze oude wagens deze verre reis zullen maken. Maar het is niet zo dat er nu een principiële beslissing genomen is om alle afgeschreven voertuigen naar Chili te sturen. Hoewel ik niet inzie waarom we dit niet zouden doen.
Aanzien als koningen
Hebben jullie er nog iets voor gekregen, of was het een gift?
Vilvoorde ziet het als een vorm van ontwikkelingssamenwerking op stedelijk niveau, en heeft gezegd: ,,We geven het gewoon''. Dat neemt niet weg dat de inwoners van Paihuano zelf voor het transport instaan. Het transport naar het dorp, bijvoorbeeld.
De brandweerwagen wordt verscheept en daarvoor moet een container gehuurd worden. Dat kost geld, en die kosten zijn volledig ten laste van de inwoners van het dorpje Paihuano.
Wordt de brandweerwagen overschilderd?
Neen. Ze hebben ons gezegd dat de wagen daar blijft rijden zoals hij hier beschilderd en beplakt werd. Er blijft gewoon "Brandweer Vilvoorde" opstaan. Alle wagens die van hier naar daar verhuizen, blijven rondrijden met de tekst "Brandweer Antwerpen", "Brandweer Vilvoorde", "Brandweer…". De mensen zijn daar ook heel fier op. Voor hen zijn wij koningen. Een kazerne in Chili is bezwaarlijk een kazerne. Het is niet meer dan een afdak, bedoeld om de mensen tegen de warmte van de zon te beschermen. Het dorpje ligt ergens in het midden van een woestijn, waar het één keer in vijf jaar regent. Er zijn verhalen van mensen die naar Chili gingen, en in een kazerne bleven overnachten. De gasten uit België sliepen op de weinige britsen die er waren, terwijl de plaatselijke bevolking genoegen nam met de brandweerwagen. Het enige dat de gasten moesten betalen was het vliegtuigticket. Eten, drinken en slapen, al de rest eigenlijk, kostte hen geen frank. De plaatselijke bevolking nam dat voor zijn rekening. Er zijn daar andere normen dan in het rijke, verwende Westen.
Hoelang is de geschatte levensduur van die brandweerwagen ter plaatse?
Zelf stellen ze dat het voertuig daar harder gaat werken dan hier. Hoe lang het precies zal meegaan, weet ik niet. Maar, gezien de herstellingskosten daar vrij laag zijn, kan zo'n voertuig redelijk lang meegaan. De wagen is misschien wel 30 jaar oud, maar heeft met moeite 20.000 of 30.000 kilometer afgelegd. Onze brandweerwagens rijden alleen maar van hier naar de brand, en weer terug. Voor de rest worden ze niet gebruikt. De verste afstand die wij afleggen, is 15 kilometer heen en 15 kilometer terug. Daar rijden ze zonder enig probleem 100 kilometer naar een brand. De wegen zijn er ook niet zo goed onderhouden als hier. 80 kilometer per uur is de maximale snelheid die zo'n wagen daar kan halen.
De burgemeester van Paihuano komt naar België, ook naar Vilvoorde. Omdat jullie een wagen stuurden?
Ik heb ook maar pas bij de overhandiging van de brandweerwagen vernomen dat de burgemeester naar België komt. Of dat nu speciaal voor deze gelegenheid is, daar kan ik echt niet op antwoorden, dat weet ik niet.
Bent u van plan om naar ginder te gaan, om eens te kijken wat er met uw wagen gebeurt is?
Daar heb ik nog niet over nagedacht. Ik zeg niet neen, maar ook niet ja. Ik sta niet te springen om naar Chili te gaan. Maar als de gelegenheid zich voordoet, waarom dan niet? Het moet wel iets speciaal zijn, om de verschillen te zien tussen wat hier, en wat ginder is.
De brandweerwagen wordt verscheept en daarvoor moet een container gehuurd worden. Dat kost geld, en die kosten zijn volledig ten laste van de inwoners van het dorpje Paihuano.